Không ít người cảm thấy khó chịu khi đeo kính cận bị mỏi mắt, thậm chí nhức đầu hay nhìn lâu là cay mắt. Điều này khiến nhiều người lo lắng liệu kính có đang làm hại mắt mình. Hiện tượng này thường đến từ những nguyên nhân rất cụ thể và hoàn toàn có thể khắc phục, nếu hiểu đúng.
Đối tượng nào thường mới đeo kính cận bị nhức mắt?
Không phải ai đeo kính cận cũng thấy dễ chịu ngay từ đầu. Trên thực tế, rất nhiều người lần đầu sử dụng kính thường trải qua cảm giác đeo kính cận bị mỏi mắt, nhức hốc mắt, hơi choáng nhẹ trong vài ngày đầu. Đây là phản ứng khá phổ biến của mắt khi phải thích nghi với một cách nhìn mới.
Nhóm thường gặp nhất là người vừa phát hiện cận thị và mới đeo kính lần đầu. Trước đó, mắt của họ đã quen với việc nheo lại hoặc cố gắng điều tiết để nhìn rõ. Khi có sự xuất hiện của kính, mắt không còn phải gồng như trước, nhưng não bộ vẫn chưa kịp điều chỉnh thói quen nhìn. Sự thay đổi đột ngột này khiến mắt cảm thấy căng và dễ mỏi.
Một đối tượng khác nữa đó chính là người bị tăng độ kính sau thời gian dài sử dụng. Khi độ cận tăng, kính mới sẽ có sự chênh lệch nhất định so với kính cũ. Lúc này mắt cần thời gian để làm quen với độ nét mới, góc nhìn mới. Trong giai đoạn đầu, họ có thể bị mỏi mắt sau khi đọc sách, làm việc máy tính hoặc nhìn xa liên tục.
Ngoài ra, những người làm việc nhiều với màn hình cũng dễ gặp tình trạng này. Dù kính đúng độ nhưng nếu phải tập trung nhìn gần hàng giờ liền, thì mắt vẫn phải điều tiết liên tục. Khi mới đeo kính, cảm giác này càng rõ rệt hơn vì mắt đang trong quá trình thích nghi.
Một nhóm khác ít được chú ý là người đeo kính sai tâm hoặc gọng kính không phù hợp. Kính quá chật, lệch tròng hoặc khoảng cách đồng tử không chính xác đều có thể khiến mắt phải điều chỉnh liên tục để lấy nét. Điều đó khiến cho cảm giác đeo kính cận bị mỏi mắt xuất hiện thường xuyên hơn.
Tại sao đeo kính cận bị mỏi mắt?
Khi nói đến tình trạng đeo kính cận bị mỏi mắt, nhiều người thường nghĩ đơn giản do mắt yếu hoặc kính không hợp. Tuy nhiên, nguyên nhân thực tế phức tạp hơn và thường liên quan đến cách mắt phải điều chỉnh khi nhìn qua tròng kính.
Một nguyên nhân phổ biến là kính không đúng độ cận. Nếu kính thấp hơn độ thật, thì mắt vẫn phải điều tiết để nhìn rõ. Ngược lại, nếu kính cao hơn độ cần thiết, thì mắt sẽ bị ép nhìn quá mức, dẫn đến căng cơ mắt.
Trong cả hai trường hợp trên, cảm giác đeo kính cận bị mỏi mắt đều có thể xuất hiện sau một thời gian sử dụng.
Bên cạnh đó, sự sai lệch tâm kính cũng là yếu tố quan trọng. Mỗi người có khoảng cách đồng tử khác nhau, nếu tròng kính không được cắt đúng vị trí này, thì mắt sẽ phải liên tục điều chỉnh hướng nhìn để lấy nét. Điều đó giống như việc mắt bạn phải nhìn lệch qua một lăng kính, khiến mắt nhanh chóng mệt mỏi.
Một nguyên nhân khác ít người để ý là thời gian sử dụng thiết bị điện tử quá lâu. Khi nhìn màn hình, tần suất chớp mắt giảm đi đáng kể, khiến mắt dễ khô và căng. Dù kính đúng độ, nhưng nếu mắt phải tập trung liên tục nhiều giờ, thì tình trạng đeo kính cận bị mỏi mắt vẫn có thể xảy ra.
Ngoài ra, tròng kính kém chất lượng hoặc bị trầy xước cũng làm giảm độ rõ của hình ảnh. Khi hình ảnh không đủ sắc nét, mắt buộc phải điều tiết nhiều hơn để nhận diện chi tiết. Theo thời gian, điều này gây ra cảm giác nặng mắt, đau đầu nhẹ hoặc khó tập trung.
Cuối cùng, việc thay đổi môi trường ánh sáng liên tục cũng khiến mắt phải thích nghi liên tục. Ví dụ như chuyển từ phòng tối sang ánh sáng mạnh hoặc làm việc dưới ánh đèn không đủ sáng. Khi kết hợp với việc đeo kính, mắt phải hoạt động nhiều hơn bình thường, dẫn đến cảm giác mỏi.
Vì vậy, khi đeo kính cận bị mỏi mắt, đó không chỉ là cảm giác khó chịu đơn thuần mà còn là tín hiệu cho thấy mắt đang phải làm việc quá sức hoặc chưa được hỗ trợ đúng cách.
Cách khắc phục tình trạng đeo kính cận bị mỏi mắt là gì?
Khi bạn cảm nhận được tình trạng đeo kính cận bị mỏi mắt, điều quan trọng nhất không phải là bỏ kính ngay lập tức, mà là tìm đúng nguyên nhân để điều chỉnh.
Trong nhiều trường hợp, chỉ cần thay đổi một vài thói quen nhỏ cũng có thể giúp mắt dễ chịu hơn rất nhiều.
Trước hết, bạn hãy kiểm tra lại độ kính nếu tình trạng mỏi mắt kéo dài. Độ cận của mắt có thể thay đổi theo thời gian, đặc biệt với học sinh, sinh viên hoặc người làm việc nhiều với máy tính. Nếu kính không còn phù hợp, thì mắt sẽ phải điều tiết liên tục, dẫn đến cảm giác nhức và nặng mắt.
Tiếp theo, chúng ta cần chú ý đến thời gian nghỉ ngơi của mắt. Một nguyên tắc đơn giản nhưng rất hiệu quả là quy tắc 20-20-20. Sau mỗi 20 phút nhìn gần, bạn hãy nhìn ra xa khoảng 20 feet (6 mét) trong ít nhất 20 giây. Điều đó giúp các cơ mắt được thư giãn, giảm đáng kể tình trạng đeo kính cận bị mỏi mắt khi làm việc lâu.
Ngoài ra, thói quen điều chỉnh ánh sáng khi làm việc cũng rất quan trọng. Ánh sáng quá yếu khiến mắt phải căng lên để nhìn rõ, trong khi ánh sáng quá mạnh lại gây chói. Một môi trường ánh sáng dịu, ổn định sẽ giúp mắt làm việc nhẹ nhàng hơn khi đeo kính.
Một cách khác là giữ cho mắt đủ độ ẩm. Khi tập trung vào màn hình, chúng ta thường quên chớp mắt, khiến mắt khô và dễ mỏi. Bạn hãy tập thói quen chớp mắt nhiều hơn hoặc sử dụng nước mắt nhân tạo nếu cần.
Cuối cùng, việc chọn gọng kính và tròng kính phù hợp cũng giúp giảm đáng kể cảm giác khó chịu. Gọng kính vừa vặn, tròng kính chất lượng tốt và được cắt đúng tâm sẽ giúp hình ảnh rõ ràng, tự nhiên hơn.
Một khi mắt không phải điều chỉnh quá nhiều, tình trạng đeo kính cận bị mỏi mắt cũng sẽ giảm dần theo thời gian.
Cách phòng ngừa như thế nào?
Thay vì đợi đến khi cảm thấy đeo kính cận bị mỏi mắt mới tìm cách xử lý, Phùng Huy Hòa BUTITAN khuyên bạn nên chủ động phòng ngừa từ sớm để đôi mắt luôn trong trạng thái dễ chịu và khỏe mạnh hơn.
Một trong những cách đơn giản nhất là khám mắt định kỳ. Nhiều người có thói quen dùng một chiếc kính suốt nhiều năm mà không kiểm tra lại độ cận. Thế nhưng, thị lực hoàn toàn có thể thay đổi theo thời gian và kính không còn phù hợp sẽ khiến mắt phải điều tiết nhiều hơn. Việc duy trì thói quen kiểm tra mắt mỗi 6-12 tháng sẽ giúp đảm bảo kính luôn đúng độ.
Bên cạnh đó, bạn hãy giữ khoảng cách nhìn hợp lý khi đọc sách hoặc dùng điện thoại. Khoảng cách lý tưởng thường là từ 35-40 cm. Nếu nhìn quá gần trong thời gian dài, thì mắt sẽ phải căng cơ liên tục, làm tăng nguy cơ đeo kính cận bị mỏi mắt.
Một thói quen tốt khác là hạn chế sử dụng thiết bị điện tử trước khi ngủ. Ánh sáng xanh từ màn hình có thể khiến mắt khó thư giãn, đặc biệt khi sử dụng trong môi trường tối. Điều này khiến mắt mệt mỏi hơn vào ngày hôm sau, nhất là khi phải đeo kính cả ngày.
Ngoài ra, chế độ dinh dưỡng cho mắt cũng rất quan trọng. Các thực phẩm giàu vitamin A, lutein và omega-3 như cà rốt, rau xanh đậm, cá hồi… giúp nuôi dưỡng võng mạc và hỗ trợ chức năng thị giác. Khi mắt khỏe hơn từ bên trong, cảm giác đeo kính cận bị mỏi mắt cũng sẽ ít xảy ra.
Cuối cùng, bạn đừng bao giờ quên cho mắt được nghỉ ngơi đúng nghĩa. Một giấc ngủ đủ và sâu giúp mắt phục hồi sau cả ngày làm việc. Khi cơ mắt được thư giãn hoàn toàn, khả năng thích nghi với kính cũng tốt hơn.
Chăm sóc mắt không phải là việc phức tạp, nhưng cần sự kiên trì mỗi ngày. Chỉ cần những thói quen nhỏ đúng cách, đôi mắt có thể khỏe mạnh và thoải mái hơn rất nhiều khi sử dụng kính cận.
Tình trạng đeo kính cận bị mỏi mắt không hiếm gặp, nhưng thường xuất phát từ những nguyên nhân rất cụ thể như: kính chưa phù hợp, mắt chưa kịp thích nghi hoặc thói quen sinh hoạt chưa đúng. Phùng Huy Hòa BUTITAN muốn bạn hiểu rõ và điều chỉnh kịp thời, để có thể giúp đôi mắt thoải mái hơn và nhìn rõ hơn mỗi ngày.
