Phùng Huy Hòa BUTITAN thấy câu hỏi ‘loạn thị chữa được không’ khiến nhiều người mất ngủ, khi thấy con mình thường xuyên nheo mắt nhìn bảng, chính mình thường xuyên thấy hình ảnh bị nhòe. Không chỉ là vấn đề thị lực, đây còn là nỗi lo âm thầm về tương lai đôi mắt, đặc biệt khi người mắc là trẻ nhỏ.
Bị loạn thị là như thế nào?
Loạn thị không đơn giản là nhìn mờ, đó là khi hình ảnh bạn nhìn thấy không còn rõ ràng theo một hướng cố định. Đường thẳng có thể bị cong nhẹ, chữ viết bị nhòe, chồng bóng, ánh đèn ban đêm tỏa thành nhiều tia khiến mắt nhanh mỏi và nhức đầu.
Ánh sáng đi vào mắt không hội tụ đúng một điểm trên võng mạc. Nguyên nhân chủ yếu nằm ở giác mạc/thủy tinh thể có độ cong không đồng đều.
Thường xuyên phải nheo mắt, nghiêng đầu để nhìn rõ hơn, cảm thấy chóng mặt sau khi đọc sách, làm việc với màn hình… Chúng đều là những biểu hiện của loạn thị.
Ở trẻ em, dấu hiệu loạn thị còn tinh tế hơn: trẻ học kém tập trung, hay dụi mắt, sợ ánh sáng, ngại đọc sách. Một số phụ huynh không hiểu rõ dấu hiệu loạn thị ở trẻ nên vội vàng trách con mình. Còn một số hiểu rồi thì hoang mang tự hỏi: loạn thị chữa được không, hay con mình phải sống chung với tình trạng này suốt đời?
Tuy loạn thị không phải bệnh nguy hiểm tức thì, nhưng nếu không phát hiện và điều chỉnh kịp thời, thì nó có thể ảnh hưởng đến chất lượng học tập, sinh hoạt và sự phát triển thị giác, đặc biệt trong giai đoạn vàng trước 8 tuổi của trẻ.
Càng để lâu, mắt càng phải gồng mình điều tiết, gây mệt mỏi kéo dài.
Loạn thị có thể xuất hiện đơn độc hoặc cũng có thể đi kèm cận thị, viễn thị. Mức độ nhẹ có thể khó nhận ra, nhưng mức độ cao sẽ ảnh hưởng rõ tới sinh hoạt hằng ngày.
Loạn thị chữa được không?
Loạn thị chữa được không? Câu hỏi này không có câu trả lời một chiều là có hoặc không. Loạn thị hoàn toàn có thể được điều chỉnh để người bệnh nhìn rõ và sinh hoạt bình thường. Tuy nhiên, chữa khỏi hoàn toàn còn phụ thuộc vào nguyên nhân, độ tuổi và mức độ loạn thị.
Với đa số trường hợp, đeo kính gọng hoặc kính áp tròng loạn thị sẽ giúp ánh sáng hội tụ đúng điểm trên võng mạc. Từ đó thị lực cũng được cải thiện một cách rõ rệt, gần như ngay lập tức. Nhiều người sau khi đeo kính đúng độ đã bất ngờ vì vạn vật xung quanh sắc nét đến vậy. Điều này cho thấy loạn thị không phải bản án chung thân của đôi mắt.
Ở người trưởng thành, nếu độ loạn thị ổn định, thì có thể cân nhắc mổ laser điều chỉnh độ cong giác mạc, nhằm giảm hoặc loại bỏ sự phụ thuộc vào kính. Tuy nhiên thì không phải ai cũng đủ điều kiện phẫu thuật loạn thị và cần được thăm khám kỹ lưỡng trước khi quyết định.
Với trẻ em, câu trả lời cho ‘loạn thị chữa được không’ nghiêng nhiều về hướng kiểm soát và điều chỉnh sớm.
Nếu phát hiện kịp thời và đeo kính đúng độ, thì thị giác của trẻ có thể phát triển gần như bình thường. Ngược lại, nếu bỏ qua giai đoạn vàng, nguy cơ nhược thị cao, thì việc điều trị cũng sẽ phức tạp hơn nhiều.
Thay vì lo lắng cực đoan, bạn hãy kiểm tra mắt định kỳ và tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ mắt.
Loạn thị ở trẻ em có nguy hiểm không?
Ở trẻ nhỏ, loạn thị không chỉ là câu chuyện nhìn mờ. Sâu xa hơn, nó có thể âm thầm ảnh hưởng đến khả năng học hỏi và sự tự tin của một đứa trẻ.
Đứa trẻ không nhìn rõ bảng sẽ dần ngại phát biểu, học chậm hơn bạn bè và dễ bị hiểu nhầm là thiếu tập trung. Chính vì thế, nhiều phụ huynh day dứt đặt câu hỏi: loạn thị chữa được không và nếu không chữa kịp thời thì có nguy hiểm?
Thật ra, loạn thị tự thân không nguy hiểm đến tính mạng, nhưng hậu quả của việc phát hiện muộn có thể nghiêm trọng.
Trẻ dưới 8 tuổi đang trong giai đoạn hoàn thiện thị giác. Nếu mắt nhìn mờ kéo dài mà không được đeo kính đúng độ, não bộ sẽ bỏ qua hình ảnh từ mắt đó, dẫn đến nhược thị. Khi đã qua giai đoạn vàng, khả năng phục hồi sẽ giảm đáng kể.
Ngoài ra, loạn thị chưa được đeo kính còn khiến trẻ dễ mỏi mắt, nhức đầu, chảy nước mắt và sợ đọc sách. Nó ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả học tập và tâm lý của trẻ. Trẻ có thể tự ti vì phải đeo kính hoặc vì không theo kịp bạn bè.
Ngược lại, nếu phát hiện sớm và điều trị đúng, thì hầu hết trẻ loạn thị vẫn có thể học tập, vui chơi và phát triển như những đứa trẻ khác.
Điều thực sự đáng sợ không phải là loạn thị, mà là sự chủ quan. Vì vậy, thay vì chỉ băn khoăn loạn thị chữa được không, cha mẹ nên chủ động đưa con đi khám mắt định kỳ, để bảo vệ tương lai thị lực của trẻ.
Cách điều trị loạn thị ở trẻ em như thế nào?
Khi biết con bị loạn thị, nhiều cha mẹ vừa thương vừa lo, không ngừng tự hỏi: Loạn thị chữa được không và nên bắt đầu từ đâu? Thực tế, điều trị loạn thị ở trẻ em không quá phức tạp nếu được phát hiện sớm.
Phương pháp điều trị loạn thị phổ biến và hiệu quả nhất là đeo kính đúng độ theo chỉ định. Kính không làm mắt yếu đi như nhiều người lầm tưởng, mà giúp hình ảnh được điều chỉnh chính xác, tạo điều kiện cho não bộ tiếp nhận tín hiệu rõ ràng. Trong giai đoạn phát triển thị giác, đeo kính đều đặn là điều đặc biệt quan trọng.
Trong trường hợp trẻ có nguy cơ nhược thị, bác sĩ mắt có thể chỉ định bịt mắt luân phiên để kích thích mắt yếu hoạt động. Phương pháp này đòi hỏi sự kiên nhẫn của cả cha mẹ và trẻ, nhưng mang đến hiệu quả rõ rệt, nếu tuân thủ đúng hướng dẫn.
Phẫu thuật loạn thị thường không được áp dụng cho trẻ nhỏ, vì độ khúc xạ chưa ổn định. Do đó, mục tiêu điều trị ở trẻ không phải chữa khỏi ngay lập tức, mà là kiểm soát, hỗ trợ thị giác phát triển tối ưu.
Quan trọng hơn cả là cha mẹ cần cho trẻ tái khám định kỳ để theo dõi sự thay đổi độ loạn.
Các biện pháp bảo vệ mắt loạn thị là gì?
Mặc dù đã đeo kính đúng độ loạn, nhưng bạn vẫn cần chăm sóc và bảo vệ mắt của mình. Nhiều người nghĩ chỉ cần đeo kính là đủ, nhưng thực tế, thói quen sinh hoạt mới quyết định sự ổn định độ loạn lâu dài.
Người bị loạn thị hãy đảm bảo ánh sáng học tập và làm việc đầy đủ, tránh ngồi quá gần màn hình. Quy tắc 20-20-20 sẽ giúp mắt được nghỉ ngơi và giảm điều tiết quá mức. Trẻ em cần hạn chế thời gian sử dụng thiết bị điện tử và tăng cường hoạt động ngoài trời.
Chế độ dinh dưỡng giàu vitamin A, C, E, kẽm và omega-3 cũng hỗ trợ sức khỏe thị giác. Đồng thời, tái khám mắt định kỳ 6-12 tháng/lần để điều chỉnh kính khi cần thiết, là điều không nên bỏ qua.
Quan trọng nhất là bạn cần thay đổi nhận thức của chính mình: loạn thị không phải điều đáng xấu hổ hay bi quan. Khi được chăm sóc đúng cách, người bị loạn thị vẫn có thể học tập, làm việc và sinh hoạt hoàn toàn bình thường.
Sự chủ động hôm nay sẽ giúp bạn không còn hoang mang với câu hỏi loạn thị chữa được không, mà thay vào đó là sự yên tâm và kiểm soát.
Loạn thị chữa được không? Thật ra, nếu phát hiện sớm và chăm sóc mắt đúng cách thì câu trả lời của Phùng Huy Hòa BUTITAN là: có thể điều chỉnh và kiểm soát hiệu quả. Ngày hôm nay, sự chần chừ của bạn có thể làm mờ đi tương lai của đôi mắt. Ngược lại, hành động kịp thời hôm nay chính là món quà sáng rõ cho ngày mai của đôi ngọc quý.
